Słowniczek

Odprawy pracownicze

Odprawy pracownicze to jednorazowe świadczenia pieniężne przysługujące pracownikowi w określonych sytuacjach związanych z rozwiązaniem stosunku pracy. Kodeks pracy i ustawy szczególne przewidują kilka rodzajów odpraw: odprawa z tytułu zwolnień grupowych (1-3 miesięczne wynagrodzenie, zależnie od stażu — ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania stosunków pracy), odprawa emerytalno-rentowa (jednomiesięczne wynagrodzenie przy przejściu na emeryturę lub rentę — art. 92¹ KP), odprawa pośmiertna (1-6 miesięczne wynagrodzenie dla rodziny zmarłego pracownika — art. 93 KP). Odprawa z tytułu zwolnień grupowych przysługuje przy rozwiązaniu umowy z przyczyn niedotyczących pracownika u pracodawcy zatrudniającego 20+ osób. Maksymalna wysokość: 15-krotność minimalnego wynagrodzenia. Odprawy emerytalnej nie można pozbawić pracownika — to prawo niezbywalne. Niektórzy pracodawcy oferują też dobrowolne odprawy (golden parachute, severance package) wynegocjowane indywidualnie.

1) Odprawa z tytułu zwolnień grupowych (1-3 mies. wynagrodzenia), 2) Odprawa emerytalno-rentowa (1 mies.), 3) Odprawa pośmiertna (1-6 mies. dla rodziny), 4) Odprawa dla żołnierza powracającego po służbie. Dodatkowo pracodawcy mogą oferować dobrowolne severance packages.

Staż do 2 lat: 1 miesięczne wynagrodzenie. 2-8 lat: 2 miesięczne. Powyżej 8 lat: 3 miesięczne. Maksymalnie: 15-krotność minimalnego wynagrodzenia. Przysługuje też przy zwolnieniu indywidualnym z przyczyn pracodawcy (u pracodawcy 20+ osób).

Tak — art. 92¹ KP gwarantuje odprawę emerytalną w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia. Regulamin wynagradzania lub układ zbiorowy mogą przewidywać wyższą odprawę. Odprawę wypłaca się raz — jeśli pracownik wraca do pracy i znów odchodzi na emeryturę, nie przysługuje ponownie.

Odprawa emerytalno-rentowa: opodatkowana PIT, ale zwolniona z ZUS. Odprawa z tytułu zwolnień grupowych: zwolniona z PIT (do limitu) i ZUS. Odprawa pośmiertna: zwolniona z PIT. Dobrowolny severance: opodatkowany jak wynagrodzenie (PIT + ZUS).

Pakiet odprawowy wynegocjowany indywidualnie (zazwyczaj dla top managementu) — gwarantowany w umowie na wypadek rozwiązania umowy z przyczyn pracodawcy. Może obejmować: wielomiesięczne wynagrodzenie, kontynuację benefitów, outplacement, przyspieszenie vesting opcji. Nie regulowany ustawowo — kwestia umowy.